Verstedelijking

Bundeling werken in nationale bundelingsgebieden, 2000 - 2006

U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link bekijken.

Het beleid van de Nota Ruimte is gericht op het bundelen van stedelijke ontwikkelingen in daarvoor aangewezen nationale bundelingsgebieden. Het doel is om het aandeel verstedelijking binnen de bundelingsgebieden minimaal gelijk te houden. In de afgelopen periode (2004-2006) is het bundelingspercentage voor werken (bedrijfsvestigingen en werkzame personen) licht gedaald. 

Bundelingspercentage voor werken daalt licht

In de afgelopen periode (2004-2006) is het bundelingspercentage voor werken (bedrijfsvestigingen en werkzame personen) licht gedaald. Vooral de groei van werkzame personen binnen bundelingsgebieden was afgelopen periode onvoldoende om het bundelingspercentage constant te houden. Dit is onder andere te verklaren door de daling van het aantal werkzame personen in Zuid-Holland. De daling van het bundelingspercentage is niet groot. Als deze daling weer kan worden ingehaald bij een aantrekkende groei van de werkgelegenheid, zal het rijk zijn doel halen.

Bundelingspercentage bedrijfsvestigingen daalt licht

In de periode 2000-2006 is het bundelingspercentage van bedrijfsvestigingen binnen nationale bundelingsgebieden licht gedaald (van 52% naar 51%). Deze afname vond met name plaats tussen 2004 en 2006. Binnen de verschillende provincies zijn geen grote veranderingen in het aandeel vestigingen binnen bundelingsgebieden opgetreden. De provincie Groningen laat een sterk wisselend beeld zien met een grote toename binnen bundelingsgebied in de periode 2000-2004 en een toename vooral buiten het bundelingsgebied in de periode 2004-2006. De provincie Noord-Holland heeft een vergelijkbare ontwikkeling alleen minder extreem. In de provincie Flevoland is de bundeling van vestigingen met ruim 5 procentpunten het meest toegenomen. De uitbreiding van vestigingen in de provincie Zuid-Holland vond in de periode 2000-2004 bijna in zijn geheel binnen bundelingsgebied plaats. In absolute zin gaat het hier echter om kleine aantallen. 

Bundelingspercentage van werkzame personen daalt licht

De bundeling van werkzame personen is met 58% groter dan die van vestigingen. In de periode 2002-2004 neemt het aantal banen in Nederland af. In de provincies Groningen, Zuid-Holland en Limburg blijft ook in de periode 2004-2006 het aantal banen afnemen. De afname binnen bundelingsgebied is daarbij groter dan erbuiten. In absolute zin gaat het om kleine aantallen, zodat de invloed op het bundelingspercentage beperkt is. 

Bundeling naar sector

De sector zakelijke dienstverlening het meest gebundeld en de sector industrie het minst. Voor alle sectoren is de bundeling in de afgelopen periode licht gedaald. De grootste daling was in de periode 2004-2006 bij de sectoren industrie en zakelijke diensten (met 0,5 procentpunt).

Relevante doelstellingen Nota Ruimte

Uitvoeringsdoelstellingen:

  • Bundeling van verstedelijking in bundelinggebieden


Operationele doelstellingen:

  • Ontwikkeling van nationale stedelijke netwerken en stedelijke centra; verbeteren van de leefbaarheid en de sociaaleconomische positie van de steden; behoud en versterking van de variatie tussen stad en land


Algemene doelstellingen:

  • Versterking van de internationale concurrentiepositie van Nederland; krachtige steden; vitaal platteland

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Bundeling van werken binnen nationale bundelinggebieden

Omschrijving

Aandeel (percentage) van bedrijfsvestigingen, werkzame personen en de mutaties binnen nationale bundelinggebieden.

Verantwoordelijk instituut

Planbureau voor de Leefomgeving (PBL)

Berekeningswijze

De vestigingen uit het LISA-bestand op adresniveau zijn met behulp van het bestand Adreslocaties gelokaliseerd, en vervolgens is per provincie het aantal werkzame personen en het aantal vestigingen geteld dat binnen of buiten een bundelinggebied ligt. Om de ontwikkeling (afname of toename van bundeling) beter in beeld te krijgen is ook het bundelingpercentage van de netto toegevoegde vestigingen en werkzame personen berekend. Om te onderzoeken of bundeling sectorgevoelig is, zijn voor heel Nederland ook bundelingcijfers berekend per bedrijfssector.
Voor de begrenzing van nationale bundelinggebieden zijn de medio 2007 door provincies vastgestelde grenzen gebruikt, aangevuld met de voorlopige grenzen uit de Nota Ruimte voor de provincies waar nog geen bundelingsgebied was vastgesteld.

Basistabel

LISA
Adrescoördinaten Nederland (ACN)

Geografisch verdeling

Provincies in Nederland

Opmerking

In de Nota Ruimte zijn voorlopige grenzen van nationale bundelinggebieden aangewezen. Het is de bedoeling dat een definitieve begrenzing door de provincies wordt vastgesteld. Een aantal provincies heeft de grens van het bundelinggebied reeds vastgesteld. Naast het nationale bundelinggebied hebben verschillende provincies ook regionale bundelinggebieden aangewezen. Deze regionale bundelinggebieden zijn bij deze analyse buiten beschouwing gelaten.De ontwikkeling van werken en daarmee de bundeling is conjunctuurgevoelig. Bij een aantrekkende economie kan wellicht ook de bundeling van werken weer toenemen

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2009). Bundeling werken in nationale bundelingsgebieden, 2000 - 2006 (indicator 2006, versie 02 , 8 december 2009 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.