Water en groene ruimte

Ruimtelijke ontwikkelingen in het rivierbed van grote rivieren, 2000 - 2008

U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link bekijken.

In de periode 2004 - 2008 zijn minder nieuwe woningen gebouwd in het rivierbed van grote rivieren in vergelijking met het aantal nieuw gebouwde woningen in de periode 2000-2004.Nieuwbouw van woningen in het rivierbed van de grote rivieren heeft in de periode 2004 - 2008 vooral plaatsgevonden op bestaande hoogwatervrije terreinen binnen het buitendijkse gebied. Door deze nieuwbouw kan een vernauwing van het rivierbed ontstaan. Als daarbij geen compensatie van het verlies aan waterbergingscapaciteit heeft plaatsgevonden, dan is die ontwikkeling niet in overeenstemming met het beleid.

  Aantal nieuwe woningen   Verandering per jaar
         
  2000-2004 2004-2008 2000-2004 2004-2008
           
  absoluut     %  
           
Rivierbed 4120 2409   1,72 0,94
Overig Nederland 219919 233631   0,83 0,86
           
Bron: V&W en CBS(2009)       PBL/CLO/okt09

Bouw van woningen in het waterbergend deel van de rivier aan restricties verbonden

De Beleidslijn grote rivieren (Ministerie van V&W, 2006) is gericht op het behoud van ruimte voor de grote rivieren. In het stroomvoerend deel van de rivier mag in principe niet gebouwd worden. In het waterbergend deel van de rivier mag uitsluitend gebouwd worden als:

  • het veilig functioneren van het waterstaatswerk gewaarborgd blijft;
  • er geen sprake is van feitelijke belemmering voor vergroting van de afvoercapaciteit;
  • er sprake is van een zodanige situering van de uitvoer van de activiteit dat de waterstandverhoging of de afname van het bergend vermogen zo gering mogelijk is.

Meer dan de helft van de nieuwe woningen gebouwd in het rivierbed van de grote rivieren ligt in Rotterdam

In de periode 2000-2008 zijn er 6529 nieuwe woningen gebouwd in het rivierbed van de grote rivieren (CBS, 2009). De meeste nieuwe woningen zijn gebouwd in de gemeenten Rotterdam (3665), Venlo (736), Dordrecht (332), Gennep (235), Capelle aan den IJssel (233), Roermond (213), Zwijndrecht (191), Hellevoetssluis (183), en Arcen en Veld (109). Vrijwel alle woningen zijn gebouwd op bestaande hoogwatervrije buitendijkse gronden. Zo zijn de woningen in de gemeente Rotterdam gebouwd op verlaten, hoogwatervrije haventerreinen. Bovendien is er, zij het in mindere mate, gebouwd in gebieden die door nieuwe of verlegde kades beschermd worden. Deze gebieden maken geen deel (meer) uit van het rivierbed. De aanleg van nieuwe kades heeft op enkele plaatsen geleid tot een vernauwing van het rivierbed. Indien er in deze laatste gevallen geen compensatie van het bergend vermogen van het rivierbed heeft plaatsgevonden, zijn dergelijke vernauwingen strijdig met de Beleidslijnen ruimte voor de rivier en de Beleidslijn grote rivieren.

Relevante doelstellingen Nota Ruimte

Uitvoeringsdoelstellingen:

  • Behoud en vergroting van de ruimte voor grote wateren


Operationele doelstellingen:

  • Borging van de veiligheid tegen overstromingen; afstemmen verstedelijking en economische activiteiten met de waterhuishouding


Algemene doelstellingen:

  • Krachtige steden; vitaal platteland; borging en ontwikkeling van belangrijke (inter)nationale ruimtelijke waarden; borging van de veiligheid

Referenties

  • CBS (2009). Woningregistriatie 2008
  • Ministerie van V&W, Ministerie van VROM (2006). Beleidslijn grote rivieren.
  • Ministerie van V&W, Ministerie van VROM (1997). Beleidslijn ruimte voor de rivier. Staatscourant 1997, nr.87/pag.6.

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Ruimtelijke ontwikkelingen in het rivierbed grote rivieren

Omschrijving

Aantal nieuwe woningen in het rivierbed van de grote rivieren en enige grote zijrivieren

Verantwoordelijk instituut

Ministerie van Verkeer en Waterstaat

Berekeningswijze

Het rivierbed is ruimtelijk gedefinieerd door het bestand met de contouren van de Beleidslijn grote rivieren (buitendijksgebied) is van Ministerie V&W (2006). Hierbinnen komen hoogwatervrije gronden voor. Het aantal woningen is afgeleid uit het bestand woningadministratie WGR (CBS 2000, 2004 en 2006). Het aantal woningen binnen het rivierbed is bepaald per gemeente.

Geografisch verdeling

Nederland

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2010). Ruimtelijke ontwikkelingen in het rivierbed van grote rivieren, 2000 - 2008 (indicator 2042, versie 03 , 20 mei 2010 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.