Sustainable Development Goals

Aantal verkeersdoden en ernstige verkeersgewonden

In 2021 kwamen in Nederland 582 mensen om het leven door een verkeersongeval, 4,6% minder dan in 2020. Vergeleken met 2000 was het aantal verkeersdoden in 2021 echter 50% lager. De daling vond voornamelijk plaats in de periode tot en met 2014, toen het aantal verkeersdoden bijna halveerde naar 570. Tussen 2014 en 2019 was er van een stijging. Vanaf 2019 nam het aantal verkeersdoden weer af. De meeste verkeersslachtoffers in 2021 waren fietsers (207: 36%) en inzittenden van een personenauto (175:30%). Het aantal ernstige verkeersgewonden nam tussen 2000 en 2020 toe tot 19.700, een stijging van 19% ten opzichte van 2000.

Aantal verkeersdoden gehalveerd, aandeel kwetsbare verkeersdeelnemers gestegen sinds 2000

Het aantal Nederlanders dat door een verkeersongeval om het leven kwam nam tussen 2000 en 2021 met 50% af (van 1186 naar 582 doden), ondanks de groei van de bevolking. In 2021 vielen er 582 doden in het verkeer, een afname van bijna 5% ten opzichte van 2020. Het aantal dodelijke verkeersslachtoffers nam tot 2013 geleidelijk af. Tussen 2013 en 2018 nam het aantal verkeersdoden toe, daarna zette zich een dalende trend in.

De meeste verkeersslachtoffers in 2021 waren fietsers (207; 36%) en inzittenden van een personenauto (175; 30%). Onder de fietsdoden waren 80 e-bikers (39% van alle fietsdoden). Daarnaast overleden 52 motorrijders, 49 bromfietsers, 43 voetgangers en 32 bestuurders van een scootmobiel.
Vergeleken met 2020 kwamen er 22 minder fietsers om het leven door een verkeersongeval. Het aantal verkeersdoden onder inzittenden van een personenauto was in 2021 20 lager. Hiertegenover staat dat er onder motorrijders (+8) en bromfietsers (+16) meer verkeersdoden waren te betreuren (CBS 2022).

De helft van de verkeersdoden was 60 jaar of ouder. Het aantal verkeersdoden in deze leeftijdsgroep nam wel af van 306 in 2020 naar 294 in 2021. Oudere dodelijke verkeersslachtoffers (60-plus) hebben relatief vaak een fietsongeval, terwijl verkeersslachtoffers jonger dan 60 jaar voornamelijk omkomen bij een auto-ongeluk.
Per afgelegde afstand is het aantal verkeersdoden het laagst onder inzittenden van een personenauto: in 2020 vielen er 2 doden per miljard kilometer. Onder fietsers waren er 17,5 doden per miljard kilometer te betreuren (KiM 2021).

Aantal ernstig gewonden in het verkeer sinds 2000 met 19% toegenomen

Het aantal ernstige verkeersgewonden nam tussen 2000 en 2021 toe met 19%, tot 19.700. Het aantal ernstige verkeersgewonden daalde aanvankelijk, maar steeg tussen 2006 en 2010 met bijna 25%. Het streven van maximaal 10.600 ernstig verkeersgewonden in 2020 komt daarmee niet binnen bereik. In de periode 2005-2015 is de toename van het aantal ernstig gewonden te wijten aan de toename van het aantal ernstig gewonden in niet-motorvoertuigongevallen. De cijfers over de laatste jaren dienen echter, vanwege onder andere de beperkte politieregistratie, met de nodige voorzichtigheid gehanteerd te worden.

Permanente verbetering van de verkeersveiligheid is een van de doelen in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte. De gezamenlijke overheden streven ernaar het aantal verkeersdoden in 2020 te reduceren tot maximaal 500 en het aantal ernstige verkeersgewonden tot maximaal 10.600. Daarnaast is een plaats in de top vier van de landen binnen de Europese Unie met de beste verkeersveiligheid het streven.

Verkeersveiligheid ten opzichte van andere EU-landen

De verkeersveiligheid in verschillende landen wordt met elkaar vergeleken op basis van het aantal verkeersdoden naar rato van het aantal inwoners. Nederland stond in de Europese Unie (EU28, EU27 + UK) in 2020 en 2021 op de 8e plaats. Sinds 2016 is het Nederland niet meer gelukt om een plaats in de top vier te bereiken. Zweden, Malta, Denemarken en het Verenigd Koninkrijk staan wel in de top. Buiten de EU hebben Noorwegen en Zwitserland ook relatief weinig verkeersslachtoffers.

Referenties

Relevante informatie

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Aantal verkeersdoden en ernstig verkeersgewonden

Omschrijving

Een permanente verbetering van de verkeersveiligheid door reductie van het aantal verkeersdoden en ernstige verkeersgewonden.

Verantwoordelijk instituut

Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM), auteur: Peter Jorritsma

Berekeningswijze

Een verkeersdode is een weggebruiker die is overleden ten gevolge van een plotseling optredende gebeurtenis op de openbare weg op Nederlands grondgebied, verband houdend met het verkeer en waarbij ten minste één rijdend voertuig betrokken was. Het slachtoffer is binnen 30 dagen na het ongeluk overleden.Een overledene wordt niet als verkeersdode geteld wanneer: Het ongeval zich voordoet op een plaats die niet opengesteld is voor openbaar rijverkeer en ander verkeer; Het ongeval zich voordoet op een gedeelte van een trein- of trambaan die geen deel uitmaakt van de openbare weg en uitsluitend gebruikt kan worden door een trein of een tram; Het slachtoffer 30 dagen of meer na het ongeval overlijdt; De overledene al als slachtoffer van moord of van zelfdoding is geteld. Voor de vaststelling van het aantal dodelijke verkeersslachtoffers in Nederland zijn gegevens uit drie bronnen gecombineerd: gegevens uit doodsoorzaakformulieren die zijn ingevuld door een arts, uit dossiers van arrondissementsparketten en uit ongevalsrapporten die door de politie zijn opgemaakt. Door deze bronnen te koppelen en te integreren, kunnen eventueel ontbrekende gegevens in de afzonderlijke bestanden worden aangevuld. De resultaten van deze integratieve benadering van het aantal verkeersdoden zijn beschikbaar vanaf het kalenderjaar 1996. Een ernstig verkeersgewonde is een slachtoffer dat als gevolg van een verkeersongeval is opgenomen in een ziekenhuis met een letselernst uitgedrukt in MAIS (Maximum Abbreviated Injury Score) van ten minste 2, en dat bovendien niet binnen 30 dagen overleden is aan de gevolgen van het ongeval.

Basistabel

CBS, SWOV, ETSC PIN

Geografisch verdeling

Nederland

Verschijningsfrequentie

2 jaarlijks

Achtergrondliteratuur

CBS, KiM

Betrouwbaarheidscodering

Integrale enquete.

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2022). Aantal verkeersdoden en ernstige verkeersgewonden (indicator 2148, versie 06 , 2 september 2022 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.