Compendium voor de Leefomgeving
463 feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte

Milieubeleid en milieumaatregelen

De maatschappelijke belangstelling voor het milieu vindt zijn oorsprong in de jaren zestig: de risico's van bestrijdingsmiddelen werden bekend bij het publiek en milieurampen met olietankers en ziektegevallen door kwik- en cadmiumvergiftigingen waren in het nieuws. In 1972 bracht de Nederlandse overheid de Urgentienota Milieuhygiëne uit, waarmee het Nederlandse milieubeleid vorm kreeg. Dit beleid was vooral gericht op het saneren van milieuproblemen, zoals verontreiniging van het oppervlaktewater, lucht- en bodemverontreiniging. Vanaf de jaren 80 verschoof de aandacht van het milieubeleid van maatregelen achteraf naar preventie en beheer. Tegenwoordig wordt een belangrijk deel van het Nederlandse milieubeleid bepaald door regels die op EU-niveau zijn vastgesteld.

Beleidsinstrumenten beogen burgers en bedrijven aan te zetten tot gedragsverandering en de inzet van technische maatregelen mogelijk te maken. Instrumenten zijn onder meer wetten, doelstellingen, subsidies, heffingen, voorlichting en afspraken tussen overheid en bedrijfsleven. Technische maatregelen hebben een direct effect op de omvang van productie en consumptie, milieudruk, milieukwaliteit of de effecten daarvan op natuur of volksgezondheid.

 

Recent vernieuwd

Isolatiemaatregelen woningen, 1982-2018

Indicator | 11 maart 2020

Het aantal woningen met isolatiemaatregelen neemt gestaag toe. Dubbel glas en dakisolatie zijn de meest voorkomende isolatievormen.

Mestafzet buiten de landbouw, 2000-2018

Indicator | 9 maart 2020

Tot en met 2015 is een steeds groter deel van de geproduceerde mest buiten de landbouw afgezet. Het grootste deel van de afzet buiten de landbouw bestaat uit mestexport met daarnaast... meer

Gebruik stikstof en fosfaat uit dierlijke mest en benutting van de plaatsingsruimte, 2000-2018

Indicator | 9 maart 2020

Van de plaatsingsruimte voor fosfaat is in 2018 landelijk 88 procent benut; voor stikstof is de benuttingsgraad 95 procent. Het bemestingsniveau voor stikstof uit dierlijke mest ligt... meer

Opbrengsten van milieubelastingen, 2001-2018

Indicator | 26 februari 2020

In 2018 bedragen de opbrengsten van de milieubelastingen 22,8 miljard euro. Dit is 5,5 procent meer dan in 2017. In 2001 incasseerde de overheid 14,3 miljard euro aan... meer

Opbrengst van belastingen op een milieugrondslag, 2001-2018

Indicator | 26 februari 2020

De opbrengst van belastingen op een milieugrondslag is voor het grootste deel afkomstig van de energiebelasting. De energiebelasting is in 1996 ingevoerd. In 2018 ging het om een... meer

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.