Milieubeleid en milieumaatregelen

De maatschappelijke belangstelling voor het milieu vindt zijn oorsprong in de jaren zestig: de risico's van bestrijdingsmiddelen werden bekend bij het publiek en milieurampen met olietankers en ziektegevallen door kwik- en cadmiumvergiftigingen waren in het nieuws. In 1972 bracht de Nederlandse overheid de Urgentienota Milieuhygiëne uit, waarmee het Nederlandse milieubeleid vorm kreeg. Dit beleid was vooral gericht op het saneren van milieuproblemen, zoals verontreiniging van het oppervlaktewater, lucht- en bodemverontreiniging. Vanaf de jaren 80 verschoof de aandacht van het milieubeleid van maatregelen achteraf naar preventie en beheer. Tegenwoordig wordt een belangrijk deel van het Nederlandse milieubeleid bepaald door regels die op EU-niveau zijn vastgesteld.

Beleidsinstrumenten beogen burgers en bedrijven aan te zetten tot gedragsverandering en de inzet van technische maatregelen mogelijk te maken. Instrumenten zijn onder meer wetten, doelstellingen, subsidies, heffingen, voorlichting en afspraken tussen overheid en bedrijfsleven. Technische maatregelen hebben een direct effect op de omvang van productie en consumptie, milieudruk, milieukwaliteit of de effecten daarvan op natuur of volksgezondheid.

 

Vernieuwd

Afval van huishoudens, 1985-2021

Indicator | 30 januari 2023

In de jaren tachtig en negentig is de hoeveelheid huishoudelijk afval die jaarlijks in Nederland vrijkomt sterk toegenomen. Van 2001 tot en met 2007 is de groei veel minder, en vanaf 2007 tot en... meer

Stikstof-efficiëntie van de Nederlandse landbouw, 1990 - 2020

Indicator | 24 januari 2023

Mede door het meststoffenbeleid is de stikstof-efficiëntie (NUE) van de Nederlandse landbouwsector tussen 1990 en 2020 toegenomen van 30% naar 50%. De NUE van een gemiddeld melkveebedrijf is bijna... meer

Opbrengst van milieuheffingen, 2001-2021

Indicator | 23 december 2022

De opbrengsten van de meeste milieubestemmingsheffingen, heffingen waarvan de opbrengsten direct ten goede komen aan het milieu, zijn sinds de eeuwwisseling flink gestegen. In 2021 brachten de... meer

Opbrengsten van milieubelastingen, 2001-2020

Indicator | 23 december 2022

In 2021 bedragen de opbrengsten van de milieubelastingen 23,2 miljard euro. Dit is 4,4 procent meer dan in 2020. In 2001 incasseerde de overheid 14,3 miljard euro aan milieubelastingen. De... meer

Opbrengst van belastingen op een milieugrondslag, 2001-2021

Indicator | 23 december 2022

De opbrengst van belastingen op een milieugrondslag is voor het grootste deel afkomstig van de energiebelasting. De energiebelasting is in 1996 ingevoerd. In 2021 ging het om een bedrag van 7,4... meer

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.