Compendium voor de Leefomgeving
465 feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte
Kosten en financiering

Milieu-uitgaven per milieucompartiment en sector, 2013-2017

De totale uitgaven in 2017 aan milieubeschermende maatregelen bedragen bijna 18,3 miljard euro. Dat is 1,8 procent meer dan het jaar ervoor en 4,4 procent meer dan in 2013. Het grootste deel aan milieubescherming wordt besteed aan de milieucompartimenten water en afval, grofweg 30 procent aan water en ruim 40 procent aan afval. De overheid en bedrijven leveren met respectievelijk 48 en 42 procent veruit de grootste bijdrage aan de totale milieu-uitgaven. Huishoudens zijn verantwoordelijk voor de overige 10 procent.

Bijdragen milieucompartimenten aan milieu-uitgaven

De uitgaven voor het milieucompartiment afval (in 2017 ongeveer 46 procent van de totale milieu-uitgaven) betreffen voornamelijk het afvalbeheer (inzameling en verwerking van afval).
De uitgaven voor het milieucompartiment water nemen in 2017 ongeveer 30 procent in van de totale milieu-uitgaven. Het betreft vooral kosten voor de zuivering van afvalwater. Ruim de helft van deze kosten betreffen maatregelen die worden genomen in de (drink)watervoorziening, riolering en zuivering van afvalwater in openbare rioolwaterzuiveringsinstallaties. Ruim een kwart betreft maatregelen in de industrie en energiesector.
Aan het milieucompartiment lucht is in 2017 slechts 2 procent van de totale milieu-uitgaven uitgegeven, aangezien dit alleen milieuverontreiniging beperkende maatregelen betreft en geen uitgaven aan investeringen in hernieuwbare energie. Het gaat hier om de kosten van maatregelen om (directe) emissies van (verzurende) stoffen en broeikasgassen terug te dringen, bijvoorbeeld door het plaatsen van een roetfilter. Deze kosten worden voornamelijk gemaakt door de industrie.
Uitgaven aan natuur- en landschapsbeheer zijn ook relatief groot en nemen in 2017 ruim 8 procent voor hun rekening. Hieronder vallen onder andere de uitgaven voor de aankopen van nieuwe natuurgronden.

Ontwikkelingen sectoren

De totale uitgaven voor milieu zijn opgelopen van 17,5 miljard euro in 2013 naar een piek van 18,7 miljard in 2015, welke in 2016 daalde naar 18,0 miljard om vervolgens in 2017 weer te stijgen naar 18,3 miljard euro. De stijging in de periode 2013-2105 was het gevolg van een stijging bij zowel overheid als bedrijven en nauwelijks bij huishoudens. In 2017 zijn de milieu-uitgaven t.o.v. het jaar ervoor vooral toegenomen bij de bedrijven (ruim 3 procent) . De milieu-uitgaven zijn voor huishoudens van 2013 tot en met 2017 toegenomen met 3 procent, van 1,75 naar 1,77 miljard euro.

Wat zijn milieu-uitgaven?

Milieu-uitgaven zijn de jaarlijkse uitgaven aan maatregelen die in het kader van het milieubeheer worden ter voorkoming of bestrijding van milieuverontreiniging veroorzaakt door economische sectoren. De milieu-uitgaven omvatten onder andere de milieu-investeringen, de afschrijvingen, lonen en de lopende kosten (zoals bediening en onderhoud). De kosten van maatregelen die een positief effect op het milieu hebben maar zichzelf binnen drie jaar terugverdienen, worden niet tot de milieu-uitgaven gerekend.

Referenties

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Milieu-uitgaven per milieucompartiment en sector

Omschrijving

Ontwikkeling van de milieu-uitgaven van de milieucompartimenten Lucht, Water, Afval, Bodem, Geluid, Natuur en Algemeen. Binnen het milieucompartiment Algemeen vallen de milieu-uitgaven die betrekking hebben op meer dan één compartiment of die niet aan een compartiment kunnen worden toegerekend. Ontwikkeling van de milieu-uitgaven van een aantal sectoren binnen de overheid en bedrijven en huishoudens.

Verantwoordelijk instituut

Centraal Bureau voor de Statistiek

Berekeningswijze

In de Environmental protection expenditure accounts is in detail vastgelegd wat tot de milieu-uitgaven moet worden gerekend, en hoe deze worden berekend.

Basistabel

StatLine: Kosten en financiering van het milieubeheer (CBS, 2020)

Geografisch verdeling

Nederland

Verschijningsfrequentie

Jaarlijks

Opmerking

Het CBS publiceert de gegevens over milieu-uitgaven, milieu-investeringen, netto milieulasten, milieuheffingen en milieubelastingen in lopende prijzen. Lopende prijzen wil zeggen dat het gaat om bedragen die in de betreffende jaren daadwerkelijk betaald zijn. Met andere woorden, de bedragen zijn steeds weergegeven in het prijsniveau van het betreffende jaar, oftewel de bedragen zijn niet gecorrigeerd voor prijspeilontwikkelingen.In de nieuwe internationale opzet, bevatten de milieu-uitgaven ook de investeringen en de uitgaven aan het compartiment natuur- en landschapsbeheer.

Betrouwbaarheidscodering

Schatting, gebaseerd op een groot aantal (accurate) metingen; de representativiteit is grotendeels gewaarborgd.

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2020). Milieu-uitgaven per milieucompartiment en sector, 2013-2017 (indicator 0422, versie 13 , 27 mei 2020 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.