Compendium voor de Leefomgeving
460 feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte
Landschap

Belevingskaart van het Nederlandse landschap

U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link bekijken.

Nederlanders waarderen vooral landschappen met een natuurlijk en historisch karakter.

Landschapskenmerken

De beleving van het landschap is subjectief. De ene persoon zal een landschap immers anders waarderen dan een ander. De hier gepresenteerde belevingskaart geeft een gemiddelde waardering van het Nederlandse landschap door de bevolking. De kaart is gebaseerd op de aanwezigheid van twee positief gewaardeerde landschapskenmerken: Beleving natuurlijkheid en Beleving historische kenmerkendheid, en twee negatief gewaardeerde kenmerken: Beleving stedelijkheid en Beleving horizonvervuiling. Het belang van de verschillende landschapskenmerken voor de beleving is bepaald aan de hand van een enquête onder 4500 Nederlanders in 2006.

Kleinschalige landschappen worden het meest gewaardeerd

Mensen waarderen de kleinschalige landschappen in de zandgebieden van Noord- en Oost-Nederland en de landschappen van de kustzone (duinen, strand) en het Heuvelland het meest. Open landschappen met veel verstedelijking en/of akkerbouw zoals de Zuidvleugel van de Randstad, de IJsselmeerpolders, en de klei- en veengebieden in Groningen, Friesland en Zeeland worden minder gewaardeerd. De belevingskaart geeft de waardering van het buitengebied weer; de stedelijke kernen zelf worden buiten beschouwing gelaten.

Referenties

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Belevingskaart van het Nederlandse landschap

Verantwoordelijk instituut

Alterra, Wageningen UR

Berekeningswijze

Een aantal kenmerken van het landschap, waarvan uit literatuuronderzoek is vastgesteld dat ze invloed hebben op de waardering van het landschap, zijn afgeleid uit bestaande landsdekkende digitale bestanden en opgenomen in een GIS-applicatie, het BelevingsGIS. Het BelevingsGIS is in 2006 opnieuw gekalibreerd aan de hand van de resultaten van een enquête onder 4500 Nederlanders voor de Belevingswaardenmonitor Nota Ruimte 2006 (Crommentuijn et al., 2007). In deze enquête zijn omwonenden geïnterviewd over de beleving en waardering van 300 op kaart aangeduide gebieden van 5 tot 10 km2. Dit heeft de volgende vergelijking opgeleverd:
Aantrekkelijkheid = 5,31 + 0,29 x natuurlijkheid - 0,15 x stedelijkheid + 0,23 x historische kenmerkendheid - 0,09 x horizonvervuiling + 0,03 x leeftijd (op basis van de gemiddelde waarde per gebied).
De statistisch verklaarde variantie (voorspellende waarde) bedroeg 42%. De hier getoonde kaart is gemaakt op grond van deze regressievergelijking.

Basistabel

BelevingsGIS (Roos Klein Lankhorst et al., 2005)

Geografisch verdeling

Nederland

Andere variabelen

n.v.t.

Verschijningsfrequentie

Onregelmatig

Achtergrondliteratuur

Crommentuijn, L.E.M., J.M.J. Farjon, C. den Dekker & N. van der Wulp (2007). Belevingswaardenmonitor Nota Ruimte 2006; nulmeting landschap en groen in en om de stad. Rapportnr. 500073001. Milieu- en Natuurplanbureau, BilthovenRoos-Klein Lankhorst, J., S. de Vries, A.E. Buijs, M.H.I. Bloemmen & C. Schuiling (2005). BelevingsGIS versie 2; waardering van het Nederlandse landschap door de bevolking op kaart. Rapport 1138. Alterra, Wageningen.

Opmerking

------

Betrouwbaarheidscodering

Schatting, gebaseerd op een groot aantal (accurate) metingen; de representativiteit is grotendeels gewaarborgd.

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2007). Belevingskaart van het Nederlandse landschap (indicator 1023, versie 04 , 23 oktober 2007 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.