Compendium voor de Leefomgeving
465 feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte
Emissie naar lucht, water en bodem

Belasting van het oppervlaktewater per doelgroep, 2003

U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link bekijken.

De landbouw speelt een bepalende rol bij de belasting van het oppervlaktewater met nutriënten, zware metalen en bestrijdingsmiddelen. Daarnaast zijn vooral de rioolwaterzuiveringsinstallaties, atmosferische depositie, uitspoeling van natuurgebieden en de emissies door verkeer van belang.

Grote belasting via bodem en lucht

Voor veel stoffen is niet de directe emissie naar het oppervlaktewater de belangrijkste bron, maar de belasting van het oppervlaktewater via de bodem of de lucht. Door uit- en afspoeling van nutriënten en zware metalen en door drainage van bestrijdingsmiddelen wordt het oppervlaktewater belast. Via de lucht zijn atmosferische depositie en drift (verwaaien van bestrijdingsmiddelen bij de toepassing daarvan) van belang.

Overige belangrijke bronnen

Het gezuiverde afvalwater(effluent), de overstorten en de regenwaterriolen zijn voor nutriënten en metalen een belangrijke bron voor de belasting van het oppervlaktewater. In feite weerspiegelt dit de, deels door het zuiveringsproces gereduceerde, indirecte emissies van diverse doelgroepen zoals consumenten en industrie. Voor koper en voor de beide PAK's (poly-aromatische koolwaterstoffen) geldt dat de emissies vanuit de scheepvaart en wegverkeer een groot aandeel hebben.

Emissie door doelgroepen

De belasting via uit- en afspoeling en de directe atmosferische depositie tellen niet mee als emissie, maar wel als belasting. Dit verklaart ook de grote verschillen tussen de grafieken 'belasting' en 'emissies'.
Vanuit de emissies bekeken zijn voor de nutriënten en de zware metalen de doelgroepen Consumenten en, in mindere mate, de Industrie veruit de belangrijkste bronnen. Voor een aantal stoffen, zoals nikkel, cadmium en isoproturon, levert ook de post 'atmosferische depositie op gezuiverd rioolstelsel' een belangrijke bijdrage aan de emissies.
De in de figuur opgenomen gegevens over Riolering en waterzuiveringsinstallaties behoren tot de doelgroep Actoren in de waterketen. In deze cijfers is de drinkwatervoorziening niet meegenomen. Riolering en waterzuiveringsinstallaties leveren in deze doelgroep veruit de grootste bijdrage.

Referenties

  • Emissieregistratie (2005). Jaarcijfers 2003. MNP, Bilthoven; CBS, Voorburg; RIZA, Lelystad; EC-LNV, Den Haag; SenterNovem, Utrecht en TNO-MEP, Apeldoorn. http://www.emissieregistratie.nl.

Relevante informatie

  • Recente cijfers en beschrijvingen van gehanteerde berekeningswijzen (meta-informatie) kunnen in detail bekeken worden op het Datawarehouse van de Emissieregistratie.

Technische toelichting

Technische toelichting

De emissies naar water omvatten zowel de directe lozingen naar het oppervlaktewater als de indirecte lozingen op het riool vanuit alle mogelijke bronnen. Lozingen op het riool bereiken meestal pas na zuivering het oppervlaktewater; dus indirect. De belasting van het oppervlaktewater omvat alle directe emissies, de effluenten van de rwzi's, de uit- en afspoeling vanuit landbouw- en natuurgronden en de directe atmosferische depositie op oppervlaktewater, exclusief de Noordzee.

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2005). Belasting van het oppervlaktewater per doelgroep, 2003 (indicator 0085, versie 06 , 24 oktober 2005 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.