Compendium voor de Leefomgeving
547 feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte
Klimaatverandering

Emissie broeikasgassen in Europa, 1990 - 2016

Jaarlijks worden door de Europese Unie (EU28) en de afzonderlijke deelstaten broeikasgasemissierapportages aan het secretariaat van de United Nations Framework Convention on Climate Change (UNFCCC) aangeleverd (UNFCC 2018). In 2016 zijn de emissies van broeikasgassen (exclusief landgebruik, wijzigingen in landgebruik en bosbouw) in de Europese Unie (EU28) met 24% afgenomen t.o.v. 1990.

 

De afname van de CO2-emissies (81% van de broeikasgassen in 2016) is voornamelijk verantwoordelijk voor de reductie van broeikassen in Europa. Ook de gassen CH4 en N2O zijn afgenomen met name door de afbouw van mijnbouwactiviteiten, een verkleining van de veestapel en beter management van stortplaatsen en landgebruik. Bijna alle landen van de EU28 hebben bijgedragen aan die reductie waarbij het Verenigd Koninkrijk en Duitsland gezamenlijk een bijdrage van 48% sinds 1990 in de reductie van broeikasgassen in Europa hebben geleverd.

In 2016 werd de grootste bijdrage in de Europese broeikasemissies geleverd door Duitsland (21%) en het Verenigd Koninkrijk (11%). Deze landen zijn verantwoordelijk voor één derde van de broeikasgasemissies in Europa.
Voor meer informatie over de Nederlandse broeikasgasemissies

Uitstoot broeikasgassen in Europa met 24% gedaald sinds 1990

Ondanks een gestage groei van het bruto binnenlands product van de EU28 van 53% sinds 1990 is de emissies van broeikasgasemissies met 24% gedaald (exclusief landgebruik, wijzigingen in landgebruik en bosbouw). Meerdere factoren liggen ten grondslag aan de afname van de emissie van broeikasgasemissies in de EU28. Naast de groei van het aandeel hernieuwbare energie, een verschuiving in het gebruik van fossiele brandstoffen in de vorm van minder inzet van kolen en een toename van de energie-efficiëntie liggen daar onder andere aan ten grondslag.

In het merendeel van de sectoren zijn de emissies afgenomen. Bij mobiliteit, inclusief internationaal transport door de lucht en over zee en tevens de koelsector, ook door de toename van airconditioning zijn de emissies toegenomen. De grootste afname van broeikasemissies in Europa heeft plaatsgevonden in de industrie en de elektriciteits- en warmteproductie. Daarnaast hebben ook de huishoudens minder broeikasgassen geëmitteerd.

De industriële emissies zijn mede gedaald door een verbetering van de energie-efficiency maar tevens hebben ook structurele veranderingen in de economie een rol gespeeld bijvoorbeeld door de verschuiving van een energie intensieve activiteiten naar een groten aandeel in de dienstensector. Bij de opwekking van elektriciteit is sinds 1990 meer gebruik gemaakt van gas ten koste van kolen. Daarnaast is Europa de laatste jaren vaker geconfronteerd met warme herfst- en winterperioden maar verschilt regionaal binnen Europa. Ook een grotere inzet van biomassa heeft ook bijgedragen aan de afname van de broeikasgasemissies.

In Duitsland zijn de emissies sinds 1990 met name afgenomen door een efficiency verbetering bij de elektriciteits- en warmteproductie. Daarnaast zijn n.a.v. de hereniging van Oost- en West-Duitsland veel herstructeringen doorgevoerd. In het Verenigd Koninkrijk is de afname met een name een gevolg van de liberalisering van de binnenlandse energiemarkt en een verschuiving in het gebruik van kolen en olie naar gas.

Frankrijk en Italië zijn respectievelijk verantwoordelijk voor 11% en 10% van de Europese broeikasgasemissies. De emissies in Italië zijn gereduceerd in de transportsector, bij de elektricteits- en warmteproductie en in de raffinagesector. In Frankrijk zijn grote reducties in de chemische industrie gerealiseerd, maar daar staat tegenover dat de emissies in de transportsector zijn gestegen.

Polen is levert in 2016 een bijdrage van 9% in de Europese broeikasgasemissies. De emissies in lagen in 2016 15% onder het 1990 niveau. Met name de zware industrie is efficiënter gaan produceren en de economie is in de jaren 80 en 90 geherstructureerd. De transportsector vormt een uitzondering, die emissies zijn toegenomen.

De emissies in Spanje zijn sinds 1990 met 13% toegenomen. Dit werd voornamelijk veroorzaakt doordat de transportsector, elektriciteit- en warmteproducten en huishoudens- en diensten meer zijn gaan emitteren.

De emissies van de broeikasgassen koolstofdioxide, methaan, lachgas en de fluorhoudende gassen zijn onderdeel van het Klimaatverdrag en het Kyotoprotocol van de Verenigde Naties. Deze verdragen hebben als doel het vroegtijdig beperken van menselijke beïnvloeding van het klimaat door het stabiliseren van de concentraties van broeikasgassen in de atmosfeer

Referenties

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2018). Emissie broeikasgassen in Europa, 1990 - 2016 (indicator 0434, versie 12 , 5 september 2018 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.