Compendium voor de Leefomgeving
467 feiten en cijfers over milieu, natuur en ruimte
Natuurlijke hulpbronnen

Visvangst in de Noordzee, 1990-2010

U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u via deze link bekijken.

De visvangst is teruggelopen door een combinatie van een lagere visstand en daaruit voortkomende visserijmaatregelen.

Toelichting bij de grafieken

De grafieken geven informatie over de vangst door alle landen die in de Noordzee mogen vissen. De gepresenteerde cijfers laten de vangst zien zoals berekend door de International Council for the Exploration of the Sea (ICES). Deze omvat naast de officieel aangelande vis ook een bijschatting voor niet toegewezen en verkeerd gerapporteerde aanlandingen en de overboord gezette vis.
Voor elk van de vissoorten wordt tevens de totale toegestane vangst (TAC) gepresenteerd. Deze cijfers moeten worden vergeleken met de gegevens over de officieel aangelande vis.

Lage vangsten

De vangst van veel commerciële vissoorten in de Noordzee is de laatste decennia afgenomen. Door overbevissing zijn veel visbestanden geslonken. Met name in de Zuidelijke Noordzee is de visserij-intensiteit hoog. Daarnaast wordt er ook door vangstbeperkende maatregelen minder vis gevangen.

Visserijbeleid

Het Gemeenschappelijke visserijbeleid van de Europese Unie is sinds 1983 van kracht en is in 1992 en in 2002 herzien. Het streeft naar een duurzaam voortbestaan van de visbestanden en naar een evenwichtige exploitatie door de visserij. De beleidsmaatregelen omvatten vooral de toepassing van toegestane jaarlijkse vangsthoeveelheden (TAC's) en beperkingen aan de capaciteit en de inzet van de visserijvloot.

TAC's

Voor een groot aantal commercieel belangrijke vissoorten wordt jaarlijks een TAC vastgesteld. Deze vangstbeperkende maatregel geeft de totale toegestane vangst voor de soort in een bepaald visgebied voor alle Europese landen die in dat gebied mogen vissen. Hiermee beoogt men te voorkomen dat er door overbevissing te weinig volwassen vis binnen het visbestand overblijft.
TAC's worden berekend op basis van wetenschappelijke onderzoek naar de visstand in een zeegebied, met inachtneming van een bijschatting voor de hoeveelheid overboord gezette vis. Dit onderzoek wordt uitgevoerd door de International Council for the Exploration of the Sea (ICES) en leidt tot een advies aan de Raad van visserijministers, die daarna de TAC officieel vaststelt.

Nationale quota

Nadat de TAC's zijn vastgesteld, worden zij door de EU-lidstaten verdeeld in nationale quota. Dit gebeurt volgens een vaste verdeelsleutel op grond van hun historische vangsten. Zo krijgt Nederland voor schol en tong altijd een belangrijk deel van de TAC toegekend als quotum.

Herziening van het Europese visserijbeleid

De Europese Commisie heeft het visserijbeleid laten evalueren (Europese Commissie, 2009). Hieruit bleek dat veel van de doelstellingen van het visserijbeleid niet werden gehaald. Met name de ecosysteembenadering is niet uit de verf gekomen. De Europese Commissie heeft haar visie op toekomstig visserijbeleid vastgelegd in een zogenaamd Groenboek. Over de voorstellen wordt met de lidstaten overlegd. In 2012 wordt een nieuw visserijbeleid vastgesteld.

Referenties

Relevante informatie

Technische toelichting

Naam van het gegeven

Visvangst in de Noordzee

Omschrijving

Ontwikkeling van de internationale vangst van vier commerciële vissoorten (haring, kabeljauw, schol, tong) in de Noordzee. Vastgestelde TAC (totale toegestane vangst) voor de betreffende vissoorten in de Noordzee. Zowel de TAC als de internationale vangst hebben betrekking op alle landen die in de Noordzee mogen vissen.

Verantwoordelijk instituut

Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van gegevens van de International Council for the Exploration of the Sea (ICES).

Berekeningswijze

De vangst omvat naast de hoeveelheid vis die officieel wordt aangeland ook een aantal bijschattingen. Op basis van onderzoek maakt ICES een bijschatting voor de niet toegewezen en verkeerd gerapporteerde aanlandingen en de hoeveelheden overboord gezette vis. Voor tong zijn geen gegevens bekend over de hoeveelheden overboord gezette vis, en betreft de bijschatting dus alleen de niet toegewezen en verkeerd gerapporteerde aanlandingen.

Basistabel

De website van ICES geeft een zoeksysteem voor het opzoeken van gegevens over de vangst van commerciële vissoorten per soort en zeegebied

Geografisch verdeling

Noordzee (ICES IV) en het Oostelijk Kanaal (ICES VIId) voor haring. Noordzee (ICES IV), het Oostelijk Kanaal (ICES VIId) en het Skagerrak (deel van ICES IIIa) voor kabeljauw. Noordzee (ICES IV) voor schol en tong.

Andere variabelen

Internationale vangst van diverse andere commerciële vissoorten per zeegebied.TAC's voor diverse andere commerciële vissoorten per zeegebied.Vangst van diverse andere commerciële vissoorten per zeegebied en land.Bestandsomvang en aanwas per vissoort en zeegebied.

Verschijningsfrequentie

Jaarlijks

Achtergrondliteratuur

Website van de International Council for the Exploration of the Sea (ICES)

Opmerking

De gegevens voor haring wijken af van die in de vorige versie van deze indicator. In de vorige versie werden gegevens gepresenteerd voor de Noordzee (ICES IV), Oostelijk Kanaal (ICES VIId) en Skagerrak / Kattegat (ICES IIIa).De gegevens voor kabeljauw wijken af van die in de vorige versie van deze indicator. In de vorige versie omvatte de internationale vangst de officiële hoeveelheid aangelande kabeljauw plus bijschattingen voor (1) 'niet-toegewezen en verkeerd gerapporteerde aanlandingen', (2) 'overboord gezette vis' en (3) een aantal niet gespecificeerde oorzaken waardoor het bestand kabeljauw wordt verminderd (waarvan een deel waarschijnlijk zijn oorsprong vindt in de visserij). In de huidige versie worden alleen de eerste 2 bijschattingen bij de officiëel gerapporteerde vangst opgeteld.

Betrouwbaarheidscodering

C (schatting op basis van een groot aantal accurate metingen; de representativiteit is grotendeels gewaarborgd).

Archief van deze indicator

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2010). Visvangst in de Noordzee, 1990-2010 (indicator 0074, versie 11 , 26 oktober 2010 ). www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.

Het CLO is een samenwerkingsverband van CBS, PBL, RIVM en WUR.