Emissies naar lucht door de industrie, 1990-2023
De industrie levert voor alle stoffen een belangrijk aandeel in de totale emissies naar lucht in Nederland. De emissies door de industrie (inclusief raffinaderijen) zijn in de periode 1990-2023 aanzienlijk afgenomen.
Ontwikkeling van de emissies naar lucht
Tussen 1990 en 2023 zijn de emissies van de meeste stoffen door de industrie (inclusief raffinaderijen) aanzienlijk afgenomen. De stoffen komen vrij uit stationaire bronnen. Het gaat om emissies die ontstaan bij de verbranding van fossiele brandstoffen en emissies door industriële processen. In de periode 1990-2000 daalden de emissies van stikstofoxiden (NOx), zwaveldioxide (SO2) en vluchtige organische stoffen (VOS) door technische maatregelen als schonere brandertechnieken, rookgasontzwaveling en selectieve katalytische reductie. De emissie van kooldioxide (CO2) nam af omdat minder fossiele brandstof werd gebruikt door energiebesparing.
De emissies zijn vanaf 2000 verder afgenomen door aanvullende en nieuwe emissie-reducerende maatregelen en door de sluiting van bedrijven. De emissie van lachgas (distikstofoxide, N2O) vertoonde in 2008 een sterke daling ten opzichte van 2007. Deze afname werd veroorzaakt door maatregelen (productieproces-wijzigingen) bij de productie van salpeterzuur. Deze subsector kwam onder het Europese systeem voor emissiehandel (ETS) te vallen, wat de prikkel was tot deze maatregelen. De emissie van zwaveldioxide (SO2) daalde in de periode vanaf 2008 vooral door overschakeling van oliestook naar gasstook bij de raffinaderijen. Na 2012 zijn er geen significante veranderingen in de emissietrends: de emissies blijven ruwweg constant, met slechts een lichte daling in de trend. De totale productie in de industrie is in de periode 2005-2023 met 33% gestegen (CBS Statline) zodat wel sprake is van een relatieve daling.
Definitie van industrie
Deze indicator bestrijkt de Emissieregistratie-sectoren Chemische industrie, Overige industrie en Raffinaderijen. Hierbij is voor broeikasgassen sprake van een andere definitie dan de zogeheten Klimaattafel-definitie die wordt gehanteerd voor het nationale klimaatbeleid. De Klimaattafel-definitie rekent nog enkele andere subsectoren tot Industrie, waaronder Stortplaatsen, Afvalbehandeling, Olie- en gaswinning en Zuiveringsinstallaties. Het totaal van deze indicator verschilt daarom van het cijfer onder Industrie in de Sectortabellen broeikasgasemissies op emissieregistratie.nl.
De emissiecijfers van broeikasgassen worden weergegeven volgens de IPCC-definitie.
Bronnen
- Emissieregistratie (2025). Jaarcijfers 2023. RIVM, Bilthoven; PBL, Den Haag; CBS, Den Haag; Rijkswaterstaat-Waterdienst, Lelystad; Wageningen Economic & Environmental Research, Wageningen; Rijkswaterstaat-Leefomgeving, Utrecht, RVO, Utrecht en TNO Bouw en Ondergrond, Utrecht.
- CBS Statline eerste digit C: Industrie
Relevante informatie
Technische toelichting
- Naam van het gegeven
Emissies naar lucht door de industrie
- Omschrijving
Emissies van een aantal broeikasgassen (kooldioxide (CO2), methaan (CH4), distikstofoxide (N2O) en NEC-emissies van verzurende en grootschalige luchtverontreinigende stoffen (Zwaveldioxide (SO2), stikstofoxiden (NOx), fijnstof (PM10), vluchtige organische stoffen exclusief methaan (NMVOS) en koolmonoxide (CO) in de industrie.
- Verantwoordelijk instituut
Rijks Instituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) op basis van data van Emissieregistratie
- Berekeningswijze
De emissiegegevens voor de verzurende en grootschalige luchtverontreiniging zijn gepresenteerd volgens de sectorindeling van de NEC-richtlijn. Voor de stationaire bronnen komt een deel van de emissiegegevens uit de individuele milieujaarverslagen van bedrijven. Het overige deel wordt bijgeschat op basis van statistische gegevens uit onder andere de energiestatistieken, productiestatistieken van het CBS.
De emissiecijfers voor de broeikasgassen zijn berekend volgens de IPCC-methode. Zie CO2-emissies verklaard, voor een toelichting op de IPCC-emissies.- Basistabel
Alle data opvraagbaar op Emissieregistratie
Verder:
StatLine: Emissies van broeikasgassen berekend volgens IPCC-voorschriften (CBS)
StatLine: Emissies van luchtverontreinigende stoffen volgens NEC-richtlijnen (CBS)- Geografische verdeling
Nederland, provincie, postcode, 5*5 km2 (kaart)
- Andere variabelen
Belasting oppervlaktewater, bodem-emissies, emissies oppervlaktewater, lucht-emissies, lucht-emissies volgens IPCC
In totaal circa 300 stoffen, circa 1600 emissie-oorzaken en circa 1000 (individuele) puntbronnen.- Verschijningsfrequentie
In maart definitieve cijfers t-2
- Achtergrondliteratuur
Methoden: op de website van Emissieregistratie: methodiekdocument Energie, Industrie en Afval
Begrippen: op de website van Emissieregistratie- Opmerking
-
- Betrouwbaarheidscodering
Archief van deze indicator
Bekijk meer Bekijk minder
Referentie van deze webpagina
CLO (2025). Emissies naar lucht door de industrie, 1990-2023 (indicator 0112, versie 38, ), www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.
