Emissies naar lucht, 1990-2007

U bekijkt op dit moment een archiefversie van een afgesloten indicator. De actuele indicatorversie met de reden voor het afsluiten, kunt u via deze link bekijken.

In 2007 ligt de totale uitstoot van broeikasgassen drie procent onder het niveau van 1990, het basisjaar van het Kyotoprotocol. De daling van de emissie van kooldioxide die zich tussen 2004 en 2006 voordeed, heeft zich in 2007 niet voortgezet, maar is in 2007 niet veranderd ten opzichte van 2006. De emissies van verzurende en grootschalige luchtverontreinigende stoffen zijn beduidend lager dan in 1990.

IPCC en NEC199019952000200520062007
       
 miljoen kg    
Broeikasgassen 1      
Kooldioxide (CO2)159 300170 600169 600175 800172 500172 700
Distikstofoxide (N2O)2)656962565550
Methaan (CH4)1 2161 150941820802808
       
 miljard CO2-equivalenten   
       
Kooldioxide (CO2)159,3170,6169,6175,8172,5172,7
Distikstofoxide (N2O)2)20,221,519,317,317,115,6
Methaan (CH4)25,524,119,817,216,817,0
HFK's, PFK's en SF66,98,35,71,92,02,3
Totaal broeikasgassen212,0224,5214,4212,2208,5207,5
       
Verzurende en grootschaligemiljoen kg    
luchtverontreiniging3)      
Zwaveldioxide (SO2)19212973656460
Stikstofoxiden (NOx)557464390341324299
Ammoniak (NH3)250193153135134135
VOS 4)463324229175166164
Fijn stof (PM10)755544383737
       
Koolmonoxide (CO)5)1 093845687600590567
       
Bron: Emissieregistratie.CBS/MNC/mei09/0079
1) Conform de IPCC-richtlijnen.
2) Exclusief emissies niet-landbouwbodems.
3) Conform de NEC-richtlijnen: feitelijke emissies exclusief zeescheepvaart (zie indicator 0128).
4) Vluchtige organische stoffen exclusief methaan (ook wel NMVOS genoemd).
5) Geen verzurende stof; berekend volgens de NEC-richtlijnen.

Emissies gedaald, behalve van kooldioxide

Ten opzichte van 1990 zijn de emissies van NH3, VOS, CO en fijn stof ongeveer gehalveerd. De grotere daling van de emissie van SO2 wordt veroorzaakt door de ontzwaveling van de brandstoffen. De afname van de emissie van NH3 wordt voornamelijk veroorzaakt door maatregelen bij de land- en tuinbouw.
De emissie van CO2 is tussen 1990 en 2007 gestegen als gevolg van de groei van het energieverbruik. Sinds 2005 is de emissie licht gedaald door een lager verbruik van fossiele brandstoffen in de energiesector, bij de huishoudens en de handel, diensten en overheid (HDO). Dit lagere verbruik wordt veroorzaakt door een grotere inzet van duurzame energie en een lager aardgasverbruik voor ruimteverwarming door de relatief zachte winters. De emissies van de broeikasgassen CH4 en N2O zijn tussen 1990 en 2007 gedaald met respectievelijk 33% en 23%.
De emissies van CFK's (HFK's, PFK's en SF6) zijn, uitgedrukt in kilogrammen, toegenomen, maar wat belangrijker is, gedaald uitgedrukt in CO2-equivalenten. Dit komt doordat er een verschuiving heeft plaatsgevonden naar minder schadelijke drijfgassen.

Oorzaken van de emissies naar lucht

De emissies worden veroorzaakt door verbranding van brandstoffen door voertuigen en stationaire bronnen of door industriële en landbouwkundige processen. Emissies veroorzaakt door natuurlijke bronnen worden hier niet meegenomen.

Emissies volgens andere definities

In publicaties van onder meer het MNP en CBS verschijnen verschillende getallen voor emissies naar de lucht. Deze getallen gaan uit van dezelfde basiselementen, maar ontlenen hun bestaansrecht aan de verschillende gebruiksdoeleinden.

Bronnen

Relevante informatie

Technische toelichting

Naam van het gegeven
Emissies naar lucht
Omschrijving
Emissies van broeikasgassen (kooldioxide (CO2), methaan (CH4), distikstofoxide (N2O) en perfluorkoolwaterstoffen (PFK's), chloorfluorkoolwaterstoffen (CFK's) en zwavelhexafluoride (SF6)) en NEC-emissies van verzurende en grootschalige luchtverontreinigende stoffen (Zwaveldioxide (SO2), stikstofoxiden (NOx), fijn stof (PM10), vluchtige organische stoffen, exclusief methaan (VOS) en koolmonoxide (CO)
Verantwoordelijk instituut
Centraal Bureau voor de Statistiek, in samenwerking in de Emissieregistratie (Planbureau voor de Leefomgeving, Centraal Bureau voor de Statistiek, Rijkswaterstaat-Waterdienst-Dienst Water en gebruik, Wageningen Universiteit-Alterra, SenterNovem, TNO, Deltares).
Berekeningswijze
De emissiegegevens voor de verzurende en grootschalige luchtverontreiniging zijn gepresenteerd volgens de sectorindeling volgens de NEC-richtlijn. Voor de stationaire bronnen komt een deel van de emissiegegevens uit de individuele milieujaarverslagen van bedrijven. Het overige deel wordt bijgeschat op basis van statistische gegevens uit onder andere de energiestatistieken, productiestatistieken van het CBS.
De emissiecijfers voor de broeikasgassen zijn berekend volgens de IPCC-methode.
Voor een uitgebreide beschrijving van de berekeningsmethoden wordt verwezen naar de methodebeschrijvingen op de website van de Emissieregistratie
Basistabel
Alle data opvraagbaar op Emissieregistratie
Verder:
CBS-StatLine: IPCC-emissies naar lucht
CBS-StatLine: NEC-emissies naar lucht
Geografische verdeling
Nederland, provincie, postcode, 5*5 km2 (kaart)
Andere variabelen
Belasting oppervlaktewater, bodem-emissies, emissies oppervlaktewater, lucht-emissies, lucht-emissies volgens IPCC
In totaal circa 300 stoffen
Circa 1600 emissie-oorzaken en circa 1000 (individuele) puntbronnen
Verschijningsfrequentie
In mei definitieve cijfers t-2; in september voorlopige cijfers t-1
Achtergrondliteratuur
Methoden: op de website van Emissieregistratie achter Overzicht documenten
Begrippen: op de website van Emissieregistratie achter Begrippenlijst
Opmerking
De emissiegegevens voor de verzurende en grootschalige luchtverontreiniging zijn gepresenteerd volgens de sectorindeling volgens de NEC-richtlijn. Voor de stationaire bronnen komt een deel van de emissiegegevens uit de individuele milieujaarverslagen van bedrijven. Het overige deel wordt bijgeschat op basis van statistische gegevens uit onder andere de energiestatistieken, productiestatistieken van het CBS. Zie voor de NEC-indeling Samenstelling doelgroepen van het milieubeleid
De emissiecijfers voor de broeikasgassen zijn berekend volgens de IPCC-methode. Zie CO2-emissies verklaard, voor een toelichting op de IPCC-emissies.
Betrouwbaarheidscodering
C (Gemiddeld; afhankelijk van emissieoorzaak en stof)

Archief van deze indicator

Actuele versie
versie‎
18
Bekijk meer Bekijk minder
versie‎
17
versie‎
16
versie‎
15
versie‎
14
versie‎
13
versie‎
12
versie‎
11
versie‎
10
versie‎
09
versie‎
08
versie‎
07
versie‎
06
versie‎
05
versie‎
04
versie‎
03

Referentie van deze webpagina

CBS, PBL, RIVM, WUR (2024). Emissies naar lucht, 1990-2007 (indicator 0079, versie 13,

) www.clo.nl. Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), Den Haag; PBL Planbureau voor de Leefomgeving, Den Haag; RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven; en Wageningen University and Research, Wageningen.